Copyright ontwerp, tekst en foto's Lidy Poot 2009 - 2014

Sleutel algemene witte schermbloemigenSleutel algemene witte schermbloemigen


fluitenkruid
gewone berenklauw
peen
reuzenberenklauw
gewone engelwortel

Om het eenvoudig en overzichtelijk te houden staan in dit schema alleen de witte schermbloemigen, die (plaatselijk) (zeer) algemeen voorkomen en groeien in akkers, graslanden, bermen en bossen.
Beantwoord de vragen van boven naar beneden. Is het antwoord op een vraag "nee", ga dan door naar de volgende. In het onderste gedeelte staan de kenmerken per soort, ter bevestiging.
Omwindselblaadjes zijn de kleine blaadjes direct onder het kleinste scherm, omwindselbladen zijn de blaadjes onder het grote samengestelde scherm.

- hebben de omwindselbladen en -blaadjes smalle slippen ? .............................................
- meters hoge plant met rood gevlekte stengel en platte, witte schermen ? .......................
- meters hoge plant met bolle, groenachtig witte schermen ? ..........................................
- is de gehele stengel bedauwd roze of paarsbruin? .......................................................
- zijn de omwindselblaadjes duidelijk behaard en gewimperd ? ..........................................
- met omwindselblaadjes en duidelijk stralende buitenste bloemetjes ? ..............................
- zonder omwindselbladen en -blaadjes, met duidelijk stralende bloemetjes ? ......................
- zonder omwindselbladen en -blaadjes, met duidelijk gegroefde stengel ? ..........................
- zonder omwindselbladen en -blaadjes, met ronde, nauwelijks gegroefde stengel ? ..............


peen
reuzenberenklauw
grote engelwortel
gewone engelwortel
fluitenkruid
gewone berenklauw
zevenblad
grote bevernel
klein bevernel

In het volgende deel staan de hierboven genoemde soorten op alfabetische volgorde met aanvullende kenmerken.
  • fluitenkruid (Anthriscus sylvestris)
    - bloeit als eerste van de witte schermbloemigen
    - (4)8 tot 15 stralen
    - alle bloemetjes 2 kleinere kroonbladen
    - bloemen zijn 3 tot 4 mm, wit
    - 4 tot 8 gewimperde omwindselblaadjes
    - geen omwindselbladen
    - 2 of 3-voudig geveerd blad
    - 0,60 tot 1,50 meter

  • gewone berenklauw (Heracleum sphondylium)
    - 15 tot 45 stralen
    - scherm tot 20 cm breed
    - buitenste bloemen stralend
    - bloemen zijn 5 tot 10 mm, wit, zelden roze
    - veel lijnvormige, teruggeslagen windselblaadjes
    - 0 tot 3 omwindselbladen
    - onderste bladeren enkelvoudig en ondiep handlobbig
    - hogere bladeren enkelvoudig geveerd
    - stengel niet rood gevlekt
    - 0,90 tot 1,50 meter

  • gewone engelwortel (Angelica sylvestris)
    - 15 tot 40 stralen
    - bol scherm 3 tot 15 cm breed
    - bloemen zijn 2 mm, wit of roze
    - veel omwindselblaadjes
    - 0 tot 3 omwindselbladen, die snel afvallen
    - 3-voudig geveerd blad
    - stengel roze tot paarsbruin, vrijwel kaal, gegroefd
    - 0,90 tot 1,80 meter
    - plant donkergroen

  • grote engelwortel (Angelica archangelica)
    - sterk ruikend
    - 20 tot 40 stralen
    - bol scherm tot 25 cm breed
    - bloemen zijn 3 tot 4 mm, groenachtig wit
    - veel omwindselblaadjes
    - 0 tot 3 omwindselbladen
    - 2 of 3-voudig geveerd blad
    - stengel gegroefd en soms onderaan paars aangelopen
    - 0,90 tot 2,50 meter
    - sterk ruikend
    - plant lichtgroen


  • grote bevernel (Pimpinella major)
    - 10 tot 15 stralen
    - 3 tot 6 cm breed
    - bloemen zijn 2 tot 3 mm, wit tot roze
    - geen omwindsels
    - geveerd blad
    - stengel diep gegroefd, kaal, onderaan vaak paarsrood
    - 0,30 tot 0,90 meter

  • kleine bevernel (Pimpinella saxifraga)
    - 10 tot 15 stralen
    - bloemen zijn 2 mm, wit
    - geen omwindsels
    - 1 tot 2-voudig geveerd blad, variabel van vorm
    - stengel kort behaard, rond
    - 0,15 tot 0,70 meter

  • peen (Daucus carota)
    - omwindselbladen en -blaadjes met slippen
    - "vogelnestje"
    - plant stijf behaard
    - middelste bloemetje vaak zwartpaars
    - overige bloemetjes wit of roze
    - 2 of 3-voudig geveerd blad
    - 0,30 tot 0,90 meter

  • reuzenberenklauw (Heracleum mantegazzianum)
    - 50 tot 150 stralen
    - plat scherm tot 50 cm breed
    - bloemen zijn 8 tot 20 mm, wit
    - buitenste bloemen stralend
    - bloemen zijn 5 tot 10 mm en wit, zelden roze
    - veel omwindselblaadjes
    - 0 tot 3 omwindselbladen
    - dubbel geveerd blad
    - rood gevlekte stengel
    - 2 tot 3 meter


  • zevenblad (Aegopodium podagraria)
    - 10 tot 20 stralen
    - scherm 2 tot 6 cm breed
    - buitenste bloemen stralend
    - bloemen zijn 2 tot 3 mm, wit, zelden roze
    - geen omwindsels
    - onderste bladeren 7-tallig
    - bovenste bladeren 3-tallig
    - 0,60 tot 0,90 meter


Naast bovenstaande (zeer) algemeen voorkomende planten met witte bloemschermen zijn er nog de zeldzamere soorten :
aardkastanje, akkerdoornzaad, dodemansvingers, fijne kervel, Franse aardkastanje, gevlekte scheerling, gouden ribzaad, heelkruid, holzaad, karwij, karwijselie, karwijvarkenskervel, knolribzaad, knopig doornzaad, kranskarwij, naaldenkervel, roomse kervel, sikkelkruid, waterscheerling, wilde peterselie.

En de soorten met witte bloemschermen, die in of bij zoet, zout of brak water groeien :
groot moerasscherm, grote watereppe, kleine watereppe, kruipend moerasscherm, melkeppe, ondergedoken moerassscherm, pijptorkruid, selderij, watertorkruid, weidekervel-torkruid, zeevenkel (soms gelig), zilt torkruid.

Verder komen er in de natuur ook verwilderde exemplaren voor van onze keukenkruiden :
anijs, dille (geel), echte kervel, komijn, koriander, lavas (bleekgeel), peterselie, venkel (geel).

Wilde planten met gele of geelgroene bloemschermen zijn :
brandpastinaak, fijn goudscherm, pastinaak, sikkelgoudscherm, varkenskervel, weidekervel, zwartmoeskervel.
Natuur en wereld  Ranglijst